|
Zeilboot naar ontwerp Gillissen S-spant afmetingen 7,55 x 2,35 x 1,10 meter Bouwjaar circa 1969 Werf: vd Torre |
|
Inleiding
Zeilboot "Aqua Vitae" zal de komende tijd een uitgebreide Refit ondergaan. De buitenzijde van de romp en de motor zijn in een eerder stadium gedaan. De toen gedane werkzaamheden kort op een rij:
- huiddikte gemeten
- zool gedubbeld
- alle lasnaden gecontroleerd en waar nodig opnieuw gelast
- romp gestraald
- in 2-componenten systeem wederopgebouwd en gespoten in spuitcabine
- rubber vervangen voor aluminium ramenlijsten
- motor gereviseerd
Deze werkzaamheden hadden wel gevolg voor het interieur. Die is dus maar even eenvoudig aangepast om gebruik weer goed mogelijk te maken. Nu is het dan zover dat de werkzaamheden van toen verder voortgezet gaan worden. Deze werkzaamheden bestaan globaal uit:
- opnieuw isoleren
- vervangen oud interieur voor een gemoderniseerde versie met andere indeling
- vernieuwen elektrisch systeem
- gedeeltelijk betonnen ballast vervangen voor lood
- schilderen dek en opbouw
- aanpassingen aan de kuip
- aanpassingen aan de mast en eventueel tuigage
Transport
Een aantal werkzaamheden zijn best te doen terwijl de boot in het water ligt. Daarbij moet je vooral denken aan het verwijderen van het oude interieur. Liggend in de jachthaven ben ik dan ook begonnen met het verwijderen van het schrootjesplafond in de slaaphut voor in de punt. Dan kom je er al gauw achter dat dit toch de nodige problemen oplevert. Alleen al de hoeveelheid afval die je over de jachthaven naar de container of naar huis moet vervoeren en dan ook nog de reistijd naar en van de boot. Ik woon op 20 autominuten van de haven, voor een klusje ben je dus al 40 minuten kwijt en dan heb je nog niets gedaan. De beste oplossing voor snel en efficiënt werken is dan ook de boot naast huis zetten. Nou is Aqua Vitae niet een grote boot maar even op de aanhanger achter de auto is niet zo’n goed idee. Wij hebben daarvoor een transportbedrijf ingehuurd die de mogelijkheid heeft om de boot met vrachtwagenkraan van dieplader op de bok naast huis te zetten. Dit scheelt het huren van een telekraan die per uur werkt. Stel dat de vrachtwagen vast staat in een file en dat is tegenwoordig niet ondenkbaar, dan kunnen de kosten van de telektraan behoorlijk oplopen.
Nu spreek je een dag af, van tevoren wordt gebeld van we vertrekken en de aankomst is circa zo laat verwacht. Na aankomst is het lossen met een uurtje gedaan en staat de boot waterpas.Dat waterpas is met een grote circa want er zijn bijna geen goede referentie punten aanwezig.Als de boot dan eenmaal goed staat, kan het werk beginnen.
Het oude interieur
Het oude interieur is gemaakt van massief mahonie gecombineerd met multiplexplaten. De vloer bestaat uit dik massief eiken planken en het plafond uit grenen sponning schrootjes. Het nu en dan aanpassen van het interieur door de tijd heen heeft zo zijn sporen achter gelaten. Nieuw geplaatste delen sluiten niet goed aan op bestaand werk en panelen zitten onder de gaatjes en gaten van eerder gemonteerde accessoires. Het plaatsen van aluminium raamlijsten heeft de binnenbetimmering ook geen goed gedaan.
De indeling is ook klassiek te noemen. Bij de ingang aan stuurboord een grote kast met daar tegenover de kombuis met spoelbak en hangend aan het kajuitschot het Gasstel. Dan twee langsbanken en in de punt twee slaapplaatsen. Een toiletvoorziening is dus niet aanwezig. Het vele toegepaste mahonie maakt de toch al kleine ruimte nogal donker. Momenteel liggen de voorlopige tekeningen van het nieuwe interieur klaar, maar daarover later meer.
|
|
|
Demontage
Nadat de boot goed was gebokt, kon worden aangevangen met de sloop van het oude interieur. Dit lijkt eenvoudig, een paar klappen met hamer en breekijzer en de betimmering ligt eruit maar voor deze werkwijze is niet gekozen. Het slopen moest met beleid gebeuren. In eerste instantie is zoveel mogelijk aan accessoires verwijderd en zijn er notities gemaakt van de aanwezige elektrische installaties. Alle kabelbomen zijn daarna verwijderd om plaats te maken voor een volledig nieuwe elektrische installatie. Schroeven en bouten zijn verwijderd om alle onderdelen zoveel mogelijk uit één stuk uit de boot te kunnen halen. Er is dus meer sprake van demontage dan van sloop. Het voordeel is dat veel materiaal of delen ervan hergebruikt kunnen worden en dat je jezelf niet bezeerd aan achter gebleven schroeven en nagels. Alle onderdelen zijn buiten de boot verder gedemonteerd en gesorteerd weggezet. Denk bijvoorbeeld aan de kastjes. De scharnieren en slotjes zijn van het paneeltje verwijderd. Alle mahonie hechthouten paneeltjes staan bij elkaar en ook de scharnieren en slotjes worden mits in goede staat in bakjes en dozen verzamelt. Veel pianoscharnieren zijn overigens niet meer bruikbaar omdat deze voorzien waren van een ijzeren pen. Alle onderdelen zijn dan in een later stadium schoon te maken en te controleren op goed functioneren. Materiaal dat niet meer te gebruiken is zoals het totale plafond is gebundeld en afgevoerd.
Na het verwijderen van het interieur kon de schoonmaakklus beginnen. Alle spantjes werden gecontroleerd op achter gebleven schroeven en boutjes en alle vinylbekleding die tegen de romp was geplakt is verwijderd. Delen van deze bekleding was al verwijderd voor het (na)lassen van de lasnaden in de romp. Daarnaast was er ook lijm en isolatieresten te verwijderen. Als afsluiting van deze klus is de romp in de Owatrol gezet om te voorkomen dat de hier en daar kaal geschraapte huid zou gaan corroderen.
Een gewichtige klus
In de punt lag onder de vloer en onder het bed een grote hoeveelheid aan losse ballast. Deze bestond uit een paar blokken lood en vooral veel autobandenloodjes inclusief bevestigingsbeugeltje. Vooral de bandenloodjes zorgden voor veel vuil en roest. In totaal is er zo'n 110 kg aan het origineel bootgewicht toegevoegd om de balans van de boot te corrigeren. Waarschijnlijk is de boot achterover gaan liggen door een benzinemotor te vervangen voor een dieselmotor. In dit geval een Solé van circa 87 kilo. Verder staan er achterin twee accu's, de dieseltank en niet te vergeten de Webasto-kachel van 12 kilo. Om nu het toegevoegde gewicht te verwijderen en de boot toch in balans te krijgen is er uit de kiel 130 kilo aan vaste ballast gehaald.
|
|
Bij de bouw is in de kiel eerst lood gegoten en daarna tot in de romp afgevuld met oud ijzer. Dit oude ijzer bestaat voornamelijk uit krammen, staven en ponsdoppen. Het geheel is afgedekt met een schil van zandcement (zandcementdekvloer). De zandcementdekvloer en een deel van het oude ijzer is verwijderd met een totaal van de eerder genoemde 130 kilo. De voorste vakken zijn daarna vol gegoten met lood. Van ieder vak is bekend hoeveel lood er in is gegaan. Het gewicht aan vaste ballast dat is verwijderd is in lood terug gebracht maar dan meer naar voren geplaatst. Dan is er nog ca 20 kilo aan loodblokken apart gehouden om makkelijk correcties aan te kunnen brengen. Het nu dieper gelegen deel van oud ijzer is opnieuw afgedekt met een zandcementdekvloer. In deze zandcementdekvloer is nu een pompputje opgenomen voor het geval er water in dit deel van de biels zou komen. Doordat met lood minder volume nodig is dan met ijzer voor het zelfde gewicht, is er nu ook meer bergruimte onder de vloer ontstaan. Buiten de verplaatsing van het lood moet het verwijderen van de 12 kilo wegende kachel en een meer centraal te plaatsen watertank ervoor gaan zorgen dat de boot weer goed op de waterlijn komt te liggen.
Het smelten en gieten van lood ging per 6 kilo in een oude juspan op een gastel. De pan is aan de oren voorzien van verlengde houten handgrepen. Dusdanig dat het gieten op enige afstand van jezelf kan gebeuren. Vandaar ook het maximum van 6 kilo. Meer gewicht is op afstand haast niet te tillen en al helemaal niet knap en gecontroleerd te gieten. Voor het uiteindelijke gieten is het gesmolten lood afgeroomd om te worden ontdaan van ijzerdeeltjes en ander vuil. Mocht u zelf van plan zijn lood te gaan gieten, pas dan goed op met wat u doet en zorg voor goede veiligheids maatregelen. U bent met een zeer giftig en hete materie bezig. Na deze klus is de gehele romp in de menie gezet.
|
|
Aan boord van "Aqua Vitae" is het nu tijd om aan de wederopbouw van het interieur te beginnen.